Lửa thiêng Tết Việt nơi miền tuyết trắng

Tuyết vẫn rơi, những ngọn gió từ dãy Alps vẫn lạnh buốt, nhưng lòng tôi như có lửa hồng sưởi ấm. Ngọn lửa ấy tỏa ra từ không khí Tết trong mỗi gia đình người Việt, và sáng mãi cho các thế hệ người Việt tại Áo mai sau.

Thành phố Salzburg của nước Áo, cách Vienna hơn 300km, những ngày cận Tết tuyết phủ trắng xóa. Cuối đông thời tiết âm u, nhiệt độ xuống tới âm 5 độ C, cộng với gió thổi hun hút từ dãy Alps, cái lạnh như thấu vào xương. Nhưng trong những căn nhà của người Việt, hơi ấm của ngày Tết đã xua tan không khí ảm đạm ấy.

Tết Việt- điểm tựa tinh thần

Chỉ còn vài hôm nữa đến Tết, nhưng ở Áo không có ngày nghỉ tết riêng cho người Việt, nên hôm nay thứ Bảy, mọi người được nghỉ. Quân (quê ở Hải Phòng) mời bạn bè đến nhà mình ăn Tết sớm. Dẫu không đào, không quất nhưng nhìn chị em người bóc bánh chưng, người rán nem… gọi nhau í ới, tất bật chuẩn bị cỗ bàn,  còn mấy đứa trẻ thì chạy nhảy lăng xăng… Tôi cảm nhận mùa xuân đang đến – đến rất gần.

Ghé tai tôi, Quân bật mí: Có món đặc sản, em mang từ Việt Nam sang, để dành cho ngày hôm nay. Là gì vậy? Tôi hỏi. Quân bảo tý nữa anh sẽ biết.

Trên mâm cỗ, ngoài những món ăn cổ truyền ngày Tết, gìò lụa, bánh chưng… thì món đặc sản ấy là thịt chó, mắm tôm và chả rươi. Quân kể, khó khăn lắm mới đưa lọt qua cửa kiểm tra sân bay và giữ để không bị ôi thiu. “Của một đồng, công một nén” đấy anh ạ.

Mâm cỗ Tết với món ăn truyền thống, gợi nhớ hồn quê

Tôi hỏi vất vả vậy anh mang làm gì? Trầm tư một lúc, Quân thủ thỉ, em sang đây đã hơn 20 năm, nhưng chưa khi nào nguôi ngoai nỗi nhớ, nhất là khi tết đến lại thấy chạnh lòng. Giờ này ở Việt Nam đã nhộn nhịp lắm rồi…. Tết Việt Nam, món ăn Việt Nam đã ăn sâu vào trong hồn cốt của mình, xa quê hương, quanh mình là những người không cùng ngôn ngữ, văn hóa, nhiều lúc thấy cô đơn. Mang đặc sản của quê hương sang đây để anh em cùng thưởng thức, cũng phần nào lấp đi những khoảng trống trong lòng. Với chúng em, Tết Việt, đồ ăn Việt như một điểm tựa nâng đỡ tinh thần.

Rồi Quân, say sưa kể cho tôi nghe về những kỷ niệm trên mảnh đất quê hương, những ngày quân ngũ… trong giọng nói của Quân, tôi như nghe có gì da diết và phảng phát những điều trăn trở.

Lâu nay, đã trở thành thông lệ, Tết của người Việt ở Salzburg quay vòng, từ nhà này, đến nhà khác. Mặc dù không có đặc sản từ Việt Nam như ở nhà Quân, nhưng ở nhà Quyết hôm nay, không khí Tết đã đầy ắp. Chị em trổ tài nấu đồ ăn Việt, vừa làm vừa “buôn” chuyện trên trời, dưới biển. Nhưng hầu như câu chuyện của họ bao giờ cũng gắn với Việt Nam. Họ kể cho nhau nghe về ngày Tết ở quê mình, về người thân và những kỷ niệm ở Việt Nam. Mỗi người một quê, sang đây chỉ còn lại một khái niệm duy nhất là người Việt, họ coi nhau như những người ruột thịt.

Mùa xuân ngập tràn trong mỗi căn nhà người Việt. Quân (áo trắng ngồi giữa), Sơn (trái), Quyết (phải)

“Nối vòng tay lớn”

Salzburg có khoảng 20 hộ gia đình người Việt, nhưng chưa có tổ chức của cộng đồng, năm nay là Tết đâu tiên họ quy tụ với nhau để vui chung. Anh Sơn, thành viên của Ban tổ chức cho biết, việc tổ chức Tết trước đây mới ở các nhóm gia đình, bà con mình chưa được hưởng trọn vẹn ngày vui. Bởi vậy chúng tôi đã có ý tưởng tổ chức buổi liên hoan vui Tết chung cho cả cộng đồng người Việt tại đây, với mục đích tạo sân chơi, là điểm gặp gỡ, chia sẻ giúp đỡ nhau trong cuộc sống. gắn bó với nhau hơn. Và cũng để các thế hệ con cháu người Việt sau này, hiểu về phong tục, tập quán của người Việt, nhớ đến nguồn gốc của mình – nơi bố mẹ chúng đã sinh ra và lớn lên.

Salzburg những ngày cận Tết

Đến đây mọi người được sống trong không khí Tết Việt, được thưởng thức bánh chưng và món ăn đặc trưng ngày Tết, được xem những tiết mục văn nghệ do chính người trong cộng đồng mình biểu diễn. Lời ca, tiếng hát sẽ làm cho cuộc sống  và hoạt động của cộng đồng người Việt sinh động hơn. Hy vọng sau Tết này Salzburg sẽ có đội văn nghệ để mỗi khi có hè biểu diễn cho bà con mình thưởng thức.

Còn chị  Thảo (quê ở Ứng Hòa,  Hà Nội)  tâm sự, em sống ở đây đã hơn 10 năm, đây là lần đầu tiên được hưởng một cái Tết chung của cả cộng đồng. Đến đây được nói tiếng Việt, được gặp gỡ anh em, bè bạn tâm sự, gửi cho nhau lời chúc năm mới... nỗi nhớ cũng vơi đi. Ai cũng phấn khởi, háo hức đến dự lien hoan. Chúng em mong Tết nào cũng được như vậy.

Ngừng một lúc Thảo nói tiếp, nhưng được ăn Tết ở quê nhà vẫn vui hơn. Cái thời khắc giao thừa thật lạ lùng, tự nhiên thấy lòng mình nhẹ nhõm, lâng lâng, như điều kỳ diệu đang đến. Chỉ có Tết ở Việt Nam mới có được cảm giác như vậy…

Tạm biệt những người bạn Việt ở Salzburg, tôi mang theo tình cảm sâu nặng của họ về nỗi nhớ quê hương da diết. Tết Việt sẽ mãi mãi là sự vĩnh hằng để kết nối người Việt với nhau, là cái gốc để nhớ mình là con dân đất Việt.

Tuyết vẫn rơi, những ngọn gió từ dãy Alps vẫn lạnh buốt, nhưng lòng tôi như có lửa hồng sưởi ấm. Ngọn lửa ấy tỏa ra từ không khí Tết trong mỗi gia đình người Việt, và sáng mãi cho các thế hệ người Việt tại Áo mai sau./.

Lê Chiên/VOV5 (từ Salzburg, CH Áo)