Mỹ-NATO và "cơn ác mộng" mang tên Nga

Các chuyên gia quân sự Mỹ cho rằng, việc Mỹ và NATO không thể duy trì triển khai quân tới các quốc gia Baltic, khiến Nga dễ dàng "xâm chiếm" các quốc gia này, sẽ đồng nghĩa với "dấu chấm hết" của NATO. 

Theo nhận định vừa được cựu cố vấn an ninh quốc gia của Tổng thống Mỹ - ông Zbigniew Brzezinski đưa ra hôm qua, 21/1, tại một phiên điều trần về các thách thức an ninh mà Mỹ đã, đang và sẽ phải đối mặt của Ủy ban Vũ trang Thượng viện, Mỹ và các đồng minh của mình cần tăng cường sự hiện diện quân sự, triển khai quân tới các quốc gia Baltic để ngăn chặn khả năng Nga “xâm lược” các quốc gia này trước khi quá muộn. 
  
Chuyên gia về chính sách đối ngoại trên nói trước Ủy ban Vũ trang Thượng viện rằng, ông lo ngại Tổng thống Nga Vladimir Putin có thể sẽ tìm cách nắm quyền kiểm soát các quốc gia Baltic theo cái cách mà có thể khiến NATO “ngã ngửa”. Ông Brzezinski từng làm cố vấn an ninh cho Tổng thống Mỹ Jimmy Carter từ năm 1977 đến năm 1981, và là giáo sư của Đại học John Hopskin của Mỹ. 

“Một kịch bản đầy ác mộng có thể xảy ra, đó là một ngày – chỉ cần một ngày thôi, ông ấy có thể chiếm đóng Riga và Tallinn… Ông ấy chỉ cần một ngày để làm điều đó. Không có cách nào có thể cản bước được họ”, ông Brzezinski phỏng đoán, đề cập tới Tổng thống Nga Vladimir Putin. 
  
“Và khi đó, chúng ta sẽ chỉ có thể thốt lên rằng, thật kinh hoàng, thật sốc và thật tàn bạo. Nhưng, tất nhiên, chúng ta không thể làm bất cứ điều gì (để kháng cự)”, ông nói, nhưng không cảnh báo về một khả năng xung đột hạt nhân. 
  
Theo ông, để cản bước được Nga, Mỹ cần cho Nga hiểu rõ hậu quả nếu Nga cố tình “xâm lược” Baltic. 
   
Cựu cố vấn an ninh Mỹ chỉ ra rằng, Mỹ cần phải nói "rạch ròi" với Nga về việc đội quân của Mỹ tại Estonia sẽ không bao giờ có ý định “xâm lược” Nga, nhưng nếu Nga “xâm lược” Estonia thì họ sẽ phải hứng chịu sự đáp trả “tại trận” không chỉ của Mỹ, mà của cả Đức, Pháp, Anh, và các đồng minh của Mỹ. 
  
Cũng theo ông Brzezinski, các chính phủ phương Tây cần cung cấp cho Ukraine những loại vũ khí phòng thủ cần thiết để khiến Nga phải “trả giá đắt” nếu tiếp tục can thiệp vào tình hình ở Ukraine. Ngoài ra, ông cho rằng, Mỹ cần phải khẳng định với Nga việc Ukraine chưa thể trở thành thành viên của NATO.  

Ông cũng nhận định rằng, việc Mỹ và NATO không thể duy trì triển khai quân tới các quốc gia Baltic, khiến Nga dễ dàng "xâm chiếm" các quốc gia này, sẽ đồng nghĩa với  "dấu chấm hết" của NATO. Do đó, ông Brzezinski đề xuất việc thiết lập lực lượng phòng thủ tại Estonia hoặc Latvia nhằm cảnh báo Nga về sự hiện diện của NATO và đặc biệt là vị thế của Mỹ tại vùng Baltic."  
  
Các bình luận của ông Brzezinski được đưa ra sau khi Tổng thư ký NATO - ông Jens Stoltenberg nói rằng, Nga đã tăng đáng kể lượng vũ khí hạng nặng đưa sang Ukraine, trong khi đó, Kiev cáo buộc Moscow triển khai 9000 quân tới nước này. 
  
Cùng quan điểm với ông Brezezinski, cũng tại phiên điều trần về các thách thức an ninh quốc gia của Mỹ của Ủy ban Vũ trang Thượng viện, Thượng nghị sỹ Mỹ John McCain cũng nhận định rằng, việc thiếu vắng sự hiện diện của lực lượng quân đội Mỹ và NATO tại các quốc gia Baltic có thể dẫn đến sự súp đổ của khối liên minh quân sự này. 
  
“Nếu họ (người Nga) tiến vào Baltic… và không có lực lượng đảm nhiệm vai trò ‘lá chắn’ tại nơi này, tôi e rằng, đây có thể sẽ là ‘ngày tận thế’ của NATO”, ông McCain, Chủ tịch Ủy ban vũ trang Thượng viện Mỹ nói với hãng tin Sputnik sau phiên điều trần. 
  
"Lá chắn" mà ông McCain đề cập ở đây chính là lực lượng binh lính Mỹ và NATO được triển khai tại các quốc gia có đường biên giới chung với Nga, nhằm ngăn chặn việc Nga “xâm lược” các quốc gia này như kịch bản mà Mỹ và NATO vẫn thường lo ngại. 

Ông cho rằng, Mỹ và NATO cần xem xét việc xây dựng một “lá chắn” như vậy với lực lượng vũ trang đông đảo hơn nhiều so với kế hoạch hành động của NATO trong năm 2014 thực hiện tại Estonia, Latvia, Lithuania và Ba Lan.  
  
Trong khi đó, trái với quan điểm đầy bi quan trên, cũng tại phiên điều trần, cựu cố vấn an ninh quốc gia dưới thời Tổng thống Ronald Reagan - ông Brent Scowcroft lại bác bỏ khả năng Nga sẽ "xâm lược" các quốc gia láng giềng là thành viên NATO. Ông khẳng định: “Tôi không nghĩ điều đó có thể xảy ra”. 
  
Kể từ khi cuộc khủng hoảng ở Ukraine bùng nổ, Mỹ, NATO  đã đua nhau lên án, cáo buộc Moscow can thiệp vào tình hình nội bộ của Ukraine, trong đó có hàng loạt cáo buộc cho rằng Nga đang đưa quân vào quốc gia này. Mỹ và đồng minh đã ra sức gây sức ép, thậm chí áp đặt lệnh trừng phạt thẳng tay để buộc Nga "rút lui" khỏi Ukraine. Tuy nhiên, Nga đã nhiều lần lên tiếng phản đối cáo buộc trên. 
  
Đến nay, NATO vẫn đang “dồn lực” vào Kế hoạch Sẵn sàng Hành động để ngăn chặn cái mà họ gọi là "sự hiếu chiến của Nga”. Kế hoạch này bao gồm việc luân chuyển binh lính dọc đường biên giới phía tây của Nga, tăng cường tập trận quân sự chung với các quốc gia Baltic có đường biên giới chung với Nga, tăng cường tập huấn quân sự và cung cấp thiết bị quân sự cho các quốc gia thành viên NATO. 

Theo điều lệ của NATO, liên minh gồm 26 thành viên phải cam kết tuân thủ học thuyết “phòng thủ tập thể”. Học thuyết này quy định rằng chỉ cần một hoặc nhiều quốc gia đồng minh bị tấn công, sẽ được coi là hành động gây hấn với tất cả các nước còn lại trong liên minh.