Người Nhật đem luồng sinh khí mới đến nông nghiệp Lâm Đồng

Lâm Đồng hiện đang được xem là mảnh đất màu mỡ để phát triển nông nghiệp của người Nhật. Thời gian vừa qua, một số nông dân Nhật Bản đã kết hợp với doanh nghiệp địa phương tại Đà Lạt tập trung canh tác các sản phẩm nông nghiệp công nghệ cao. Đây không chỉ là cú hích cho sự phát triển nền nông nghiệp ở Lâm Đồng mà còn đem lại một luồng sinh khí mới cho nông nghiệp cả nước nói chung.


Nông dân Nhật đến Lâm Đồng làm nông nghiệp sạch

Có nhiều ý kiến cho rằng, trong khi nông nghiệp Việt Nam đang loay hoay với câu hỏi “trồng cây gì, nuôi con gì” thì người Nhật lại tìm thấy được cơ hội và tiềm năng mà người Việt dường như đang còn hời hợt với nó. Thực tế đáng buồn là sản phẩm nông nghiệp sạch ở nước ta vẫn còn là một thứ “hàng hiếm”, hoặc chưa tạo được niềm tin cho người tiêu dùng. Câu khẩu hiệu “Người Việt ưu tiên dùng hàng Việt” phải chăng mới chỉ dừng lại ở “cửa miệng”, bởi vì chính người Việt lại đang hàng ngày đầu độc lẫn nhau bằng các loại thực phẩm kém chất lượng. Mặt khác, các sản phẩm nông nghiệp từ phía Trung Quốc đội lốt hàng Việt tuồn vào thị trường trong nước vẫn được người dân “quảng bá” rộng rãi. 

Bên cạnh đó, lại có thông tin đáng mừng về một số nông dân của Nhật Bản tìm đến tỉnh Lâm Đồng để phát triển nền nông nghiệp công nghệ cao. Ông Hironosi Tsuchiya, Giám đốc Quỹ đầu tư HT Capital tại Việt Nam chính là người đã vận động và đưa những nông dân này sang Việt Nam, lên ý tưởng về một “làng thần kỳ” tại Đà Lạt. Theo ông, Đà Lạt là mảnh đất màu mỡ, trù phú, khí hậu thích hợp để phát triển canh tác rau quanh năm. Tuy nhiên, để đạt được sự “thần kỳ” như làng Kawakami ở Nhật thì cần tuân thủ nghiêm ngặt các kỹ thuật trong canh tác, thu hoạch cũng như sự nghiêm túc trong công việc. 

Được biết, hai nông dân Nhật đã hợp tác với doanh nghiệp địa phương tại Đà Lạt để thành lập Liên doanh An Phú Lacue phát triển trồng rau xà lách tại thôn Đạ Nghị, huyện Lạc Dương (Lâm Đồng), tiến tới việc xuất khẩu rau qua Singapore và Nhật Bản. 

Kỹ thuật canh tác rau của họ tuân thủ nghiêm ngặt trong tất cả các khâu như: phân bón, thuốc bảo vệ thực vật dùng cho cây phải được đưa lên bàn cân đúng liều lượng hoặc thấp hơn so với liều lượng quy định; rau xà lách chỉ được thu hoạch trong thời gian từ 3 giờ đến 6 giờ sáng; thùng rau được hút chân không và giữ trong kho lạnh với nhiệt độ tương đương lúc thu hoạch cho tới khi phân phối tới tay người tiêu dùng. Đặc biệt, có cả phần mềm máy tính cho phép quản lý đồng rau để có thể nắm rõ và hình dung thực tế từng đám rau. Đây là những kỹ thuật canh tác nông nghiệp công nghệ cao mà người Việt rất cần học hỏi. 

Tháng 3 vừa qua, một khu nông nghiệp - công nghiệp chuyên xuất khẩu hàng nông sản cho Nhật vừa được tỉnh Lâm Đồng và phía Nhật lên kế hoạch xây dựng nhằm mục tiêu nâng sản lượng xuất khẩu rau, hoa của Đà Lạt sang nước này tăng ít nhất ba lần sau ba năm. Cùng với đó, một số nông dân Đà Lạt cũng được cử sang Nhật để học hỏi kinh nghiệm và kỹ thuật canh tác nông nghiệp công nghệ cao. 

Theo các chuyên gia kinh tế nông nghiệp, để đảm bảo sự hợp tác có hiệu quả từ các dự án trồng rau sạch thì phải có cam kết cụ thể, rõ ràng về sự liên kết giữa các doanh nghiệp Nhật Bản với nông dân và các doanh nghiệp ở địa phương. 

Cú hích mới cho nền nông nghiệp nước nhà

Những dự án trồng rau sạch tại Lâm Đồng mang lại cơ hội lớn cho người dân địa phương để học tập kinh nghiệm và áp dụng vào quy trình canh tác. Mô hình làm nông nghiệp này hoàn toàn có thể nhân rộng ở nước ta. Bởi thực tế cho thấy rõ, Việt Nam hội tụ nhiều yếu tố thuận lợi để phát triển nông nghiệp như đất đai, khí hậu, nhân lực… nhất là khi làn sóng đầu tư vào nông nghiệp hiện đang khá sôi động của nhiều đại gia đã và đang lấn sân sang lĩnh vực này.


Từ trước tới nay, không ít lần nông dân trong nước phải rơi vào cảnh “khóc dở, mếu dở” vì được mùa mất giá, rồi không biết trồng cây gì, nuôi con gì để có hiệu quả kinh tế. Một số dự án về nông nghiệp được các doanh nghiệp triển khai (trước khi được Bộ Nông nghiệp và Phát triển nông thôn góp ý, phê duyệt đề án) nhưng vẫn chưa nhìn thấy được gam màu sáng từ bức tranh này. 

Các chuyên gia về nông nghiệp cho rằng, mặc dù có một số lượng nhất định hàng nông sản của nước ta xuất đi các nước, nhưng vẫn còn hạn chế và thị trường chủ yếu lại vẫn là Trung Quốc. Trong khi đó, yếu tố chất lượng đang gây trở ngại lớn đối với con đường “xuất ngoại” của các sản phẩm nông nghiệp ở nước ta. 

Giáo sư Võ Tòng Xuân đánh giá: “Nông nghiệp của Nhật Bản có sự chuyên môn hóa cao nên khi nông dân Việt hợp tác sẽ được học cách làm việc quy mô, chặt chẽ, nhất là việc cho ra những sản phẩm chất lượng mà không cần dùng tới thuốc bảo vệ thực vật. Đây là cơ hội lớn để doanh nghiệp Việt nhận chuyển giao công nghệ cao trong lĩnh vực nông nghiệp”. 

Rõ ràng, thực tế ấy đang hướng nông dân và doanh nghiệp Việt đến một cái nhìn tích cực về việc người Nhật sang nước ta làm nông nghiệp công nghệ cao. Bởi điều đó cho thấy tiềm năng lớn từ lĩnh vực nông nghiệp của nước ta. Bên cạnh đó, việc hợp tác giữa nông dân và doanh nghiệp hai bên sẽ thúc đẩy sự phát triển mạnh mẽ nền nông nghiệp trong nước, tạo hiệu quả lớn về kinh tế không chỉ đối với những người sản xuất nông nghiệp mà còn góp phần thúc đẩy đà tăng trưởng nền kinh tế. Lý do là bởi nông sản Việt có thêm được những thị trường xuất khẩu tiềm năng, lâu dài. Và quan trọng hơn cả là bài toán về chất lượng nông sản sẽ dần được giải quyết.

Nền nông nghiệp công nghệ cao là nền nông nghiệp được áp dụng những công nghệ mới vào sản xuất, bao gồm: công nghiệp hóa nông nghiệp (cơ giới hóa các khâu của quá trình sản xuất), tự động hóa, công nghệ thông tin, công nghệ vật liệu mới, công nghệ sinh học và các giống cây trồng, giống vật nuôi có năng suất và chất lượng cao, đạt hiệu quả kinh tế cao trên một đơn vị diện tích và phát triển bền vững trên cơ sở canh tác hữu cơ (theo Vụ Khoa học Công nghệ - Bộ Nông nghiệp và Phát triển nông thôn).

Theo chuyên gia kinh tế về lĩnh vực nông nghiệp - PGS.TS Vũ Trọng Khải, Nhật Bản chọn canh tác rau ở Đà Lạt thay vì lúa ở Đồng bằng sông Cửu Long cho thấy họ đã khôn ngoan khi chọn ngành sản xuất nông nghiệp cần ít đất nhưng lại cho giá trị hàng hóa nông sản lớn. Bởi vì ngành này đòi hỏi việc đầu tư vốn lớn và áp dụng công nghệ cao, sử dụng số lượng hộ nông dân rất ít so với ngành trồng lúa. Mỗi hecta rau mang lại giá trị gia tăng bằng hàng chục hecta lúa. Mặt khác, việc công ty Nhật Bản đầu tư vào vùng rau Đà Lạt còn sử dụng được lợi thế giá nhân công rẻ. Như vậy, nông dân Đà Lạt có lợi và công ty Nhật Bản cũng có lợi.