Việt Nam chuẩn bị thử nghiệm vaccine ung thư mRNA

Việt Nam tham gia nghiên cứu vaccine ung thư

Chiều 17/4, tại cuộc làm việc của Phó Thủ tướng Phạm Thị Thanh Trà với Bộ Y tế, Bộ trưởng Bộ Y tế Đào Hồng Lan đã thông tin về việc ngành y tế sẽ tham gia nghiên cứu thử nghiệm lâm sàng nhiều loại vaccine thế hệ mới.

Theo Bộ trưởng, đây là một trong những nhiệm vụ trọng tâm của ngành y tế nhằm thực hiện Nghị quyết 57 của Bộ Chính trị về thúc đẩy phát triển khoa học, công nghệ, đổi mới sáng tạo và chuyển đổi số quốc gia.

Sau quá trình rà soát các danh mục công nghệ chiến lược, Bộ Y tế đã lựa chọn những hướng công nghệ thiết yếu, vừa phù hợp với nhu cầu thực tiễn của người dân.

Ở giai đoạn hiện tại, ngành y tế tập trung vào một số lĩnh vực trọng điểm như vaccine, sinh phẩm, các liệu pháp tiên tiến, cũng như ứng dụng trí tuệ nhân tạo trong khám chữa bệnh.

Cụ thể, trong lĩnh vực vaccine và sinh phẩm, năm 2026 Việt Nam sẽ tham gia thử nghiệm lâm sàng quốc tế đối với vaccine mRNA điều trị ung thư và các loại vaccine thế hệ mới. Bộ Y tế đang tích cực phối hợp với các đối tác như Nga, Pháp để triển khai các nội dung này.

Hướng tới làm chủ công nghệ sản xuất vaccine

Dự kiến vào tháng 5/2026, Bộ Y tế cùng Hệ thống Bệnh viện Đa khoa Tâm Anh sẽ ký kết hợp tác với Tập đoàn Sanofi (Pháp) nhằm tiếp nhận chuyển giao công nghệ sản xuất 3 loại vaccine tại Việt Nam, sử dụng các công nghệ tiên tiến hàng đầu hiện nay của Pháp. Ba loại vaccine gồm vaccine 6 trong 1, vaccine cúm và vaccine viêm não mô cầu.

Đối với các liệu pháp tiên tiến trong điều trị, Bộ trưởng cho biết ngành y tế đã chủ động triển khai các nghiên cứu thử nghiệm lâm sàng, từng bước làm chủ các công nghệ như liệu pháp miễn dịch tế bào CAR-T, liệu pháp tế bào gốc - hiện đã có chương trình hợp tác với Nhật Bản, cũng như công nghệ in 3D và cá thể hóa trong chấn thương chỉnh hình.

Song song đó, trí tuệ nhân tạo cũng đang được ứng dụng trong giải trình tự gen thế hệ mới, phục vụ điều trị ung thư và sàng lọc trước sinh.

Về phát triển nguồn nhân lực chất lượng cao theo Nghị quyết 57, Bộ trưởng Đào Hồng Lan cho biết ngành y tế đang xây dựng Đề án phát triển 5 trường đại học trọng điểm, gồm Đại học Y Hà Nội, Đại học Dược Hà Nội, Đại học Y Dược TP.HCM, Đại học Y Dược Cần Thơ và Học viện Y học cổ truyền.

Dự kiến, đề án này sẽ được trình Chính phủ xem xét phê duyệt vào quý 4/2026. Hiện Bộ Y tế cũng đã hoàn tất việc xây dựng bộ chuẩn năng lực nghề nghiệp cho các lĩnh vực chuyên môn.

Xem xét có chính sách hỗ trợ tài chính cho sinh viên ngành y

Tại buổi làm việc, Phó Thủ tướng Chính phủ Phạm Thị Thanh Trà ghi nhận và đánh giá cao nỗ lực của ngành y tế trong bối cảnh khối lượng công việc lớn, nhiều áp lực và thách thức. Trên cơ sở đó, bà đề nghị toàn ngành tiếp tục quán triệt và triển khai hiệu quả Nghị quyết 72-NQ/TW.

Một nhiệm vụ trọng tâm được đặt ra là hoàn thiện thể chế. Ngành y tế cần rà soát toàn diện hệ thống chính sách, pháp luật hiện hành, đối chiếu với các chủ trương của Đảng và Nhà nước, từ đó kịp thời điều chỉnh, bổ sung nhằm đáp ứng yêu cầu phát triển trong giai đoạn mới.

Về nhân lực, Phó Thủ tướng lưu ý cần thiết xây dựng chiến lược phát triển dài hạn. Trong đó, cần nghiên cứu cơ chế hỗ trợ tài chính cho sinh viên y khoa có cam kết làm việc tại các cơ sở y tế. Đồng thời, phải đánh giá chính xác thực trạng và dự báo nhu cầu nhân lực trong 5 năm tới để có kế hoạch phù hợp.

Đối với y tế cơ sở, yêu cầu đặt ra là phải có giải pháp tổng thể, cụ thể và khả thi. Trọng tâm là đầu tư đồng bộ về cơ sở vật chất, đội ngũ nhân lực và trang thiết bị; đồng thời tháo gỡ các vướng mắc liên quan đến thuốc, vật tư và bảo đảm điều kiện vận hành cho hệ thống y tế tuyến xã.

Ngành y tế cũng cần chuyển hướng mạnh mẽ từ tư duy “chữa bệnh” sang “phòng bệnh”, tiến tới mục tiêu tổ chức khám và sàng lọc sức khỏe định kỳ miễn phí cho người dân.

Trong lĩnh vực an toàn thực phẩm, cần sớm hoàn thiện cơ chế tổ chức, xác định rõ cơ quan chủ trì, đồng thời xây dựng quy chế phối hợp cụ thể, minh bạch giữa các bộ, ngành liên quan.

Một nhiệm vụ cấp bách khác là chuẩn bị đầy đủ các điều kiện để đưa vào hoạt động hai cơ sở Bệnh viện Bạch Mai 2 và Việt Đức 2 theo đúng tiến độ chỉ đạo của Thủ tướng Chính phủ. Trong đó, đặc biệt chú trọng bảo đảm nguồn nhân lực cả trước mắt lẫn lâu dài.

Song song với đó, cần thiết lập các cơ chế đủ mạnh để thúc đẩy phát triển y tế tư nhân, đẩy mạnh xã hội hóa lĩnh vực y tế. Qua đó, góp phần giảm tải cho hệ thống công lập và nâng cao hiệu quả cung ứng dịch vụ chăm sóc sức khỏe.