Những người thắng cuộc bất ngờ trong cuộc đua AI

Dù không được chú ý như Mỹ hay Trung Quốc, các doanh nghiệp châu Âu

cũng đang hưởng lợi từ làn sóng AI. Ảnh: Reuters.

Các ông lớn công nghệ châu Âu - như SAP, Capgemini, Sopra Steria hay OVHcloud - dù không nổi danh toàn cầu như các nhà sản xuất sản phẩm AI nhưng đều ghi nhận tốc độ tăng trưởng nhanh chóng trong thời gian qua.

Dữ liệu cho thấy những công ty hưởng lợi lớn nhất từ làn sóng AI không chỉ là các doanh nghiệp xây dựng mô hình AI mà cả những công ty đưa ra giải pháp ứng dụng AI vào thực tiễn công việc của các doanh nghiệp. Đây là lĩnh vực mà các doanh nghiệp châu Âu có thể phát huy thế mạnh vốn có.

“Việc ứng dụng AI sẽ là ‘chiến trường’ chính. Hầu hết giá trị sẽ được tạo ra từ đây”, ngân hàng Thụy Sĩ UBS đánh giá trong một báo cáo gần đây, theo Reuters.

Làn sóng mới tại châu Âu

Các tổ chức lớn thường không dựa vào một mô hình AI duy nhất mà sử dụng nhiều công cụ khác nhau được tối ưu hóa cho từng công việc cụ thể, dựa trên các yếu tố như năng lực của mô hình, độ an toàn và các yêu cầu của cơ quan quản lý.

Do đó, yếu tố các doanh nghiệp quan tâm không chỉ là lựa chọn mô hình phù hợp mà là tích hợp AI một cách tối ưu vào các phần mềm, dữ liệu và quy trình kinh doanh sẵn có.

Các mô hình mới cần có khả năng tích hợp với các phần mềm đã được xây dựng từ hàng thập kỷ trở về trước, cũng như tích hợp các cơ sở dữ liệu phân mảnh. Đây chính là điểm mạnh của các doanh nghiệp công nghệ và tư vấn châu Âu, vốn từ lâu đã có kinh nghiệm tích hợp các công nghệ phức tạp vào hoạt động của các tập đoàn lớn.

Đôi khi khả năng thích ứng của công ty không theo kịp tốc độ phát triển của AI, theo hãng tư vấn Boston Consulting Group, với hơn 70% nhà đầu tư quan ngại về việc liệu tổ chức mình có đủ năng lực công nghệ và vận hành để áp dụng thành công công nghệ mới này hay không.

Việc ứng dụng trí tuệ nhân tạo vào thực tế đang giúp các công ty

châu Âu "ăn nên làm ra". Ảnh: Reuters.

Một xu hướng khác có lợi cho các nước châu Âu là nhu cầu tăng cường kiểm soát AI. Ông Athur Sadoun, Giám đốc điều hành tập đoàn quảng cáo và quan hệ công chúng Publicis (Pháp), chỉ ra các khách hàng ngày càng mong muốn các mô hình hoạt động trong môi trường của công ty, nơi họ có thể kiểm soát công nghệ và dữ liệu.

Xu hướng này được thể hiện mạnh nhất trong ngành hàng không vũ trụ, cơ sở hạ tầng thiết yếu và công nghiệp quốc phòng, ông Sadoun cho biết. Các doanh nghiệp châu Âu ưu tiên phần mềm châu Âu hơn để tránh ảnh hưởng từ pháp luật bên ngoài như đạo luật dữ liệu CLOUD của Mỹ.

Là một phần của xu hướng kể trên, Airbus đã lựa chọn mô hình Scaleway của công ty viễn thông Pháp Iliad và đặt mục tiêu 70% ứng dụng thiết yếu của hãng sẽ vận hành trên Scaleway tới cuối năm 2028.

Cơ hội cho giới doanh nghiệp

EU vốn không phải khu vực áp dụng nhanh chóng công nghệ mới nhất - từ điện toán đám mây tới công nghệ 5G. Tuy nhiên, giới doanh nghiệp hy vọng làn sóng AI sẽ khác.

Xét về mặt cá nhân, người châu Âu tích cực sử dụng AI tạo sinh hơn các khu vực khác. Một nghiên cứu của Microsoft hồi năm 2025 cho thấy 32% người châu Âu sử dụng công nghệ này, so với 28% người Mỹ và 16% người Trung Quốc, theo Economist.

Khảo sát khác của Ngân hàng Đầu tư châu Âu (EIB) cuối năm 2025 cho thấy 37% doanh nghiệp EU sử dụng AI tạo sinh, so với 36% tại Mỹ. Trong đó, khu vực Bắc Âu dẫn đầu với tỷ lệ 66% tại Phần Lan và 58% tại Đan Mạch. Ngược lại, tỷ lệ tại Italy và Hy Lạp chỉ là 20% và 19%.

Ứng dụng trí tuệ nhân tạo trong hoạt động doanh nghiệp không phải ngành duy nhất ghi nhận tốc độ tăng trưởng cao trong thời gian qua. Cổ phiếu của các công ty chế tạo thiết bị phục vụ sản xuất chip như Aixtron và Technoprobe cũng đều tăng mạnh.

Nokia là cái tên khác khiến nhiều người bất ngờ. Trong thời gian qua, nhà sản xuất điện thoại huyền thoại Phần Lan đã khẳng định vị thế trong lĩnh vực sản xuất thiết bị phần cứng phục vụ AI - như hệ thống mạng phục vụ các trung tâm dữ liệu.

Người châu Âu tương đối ưa thích sử dụng công nghệ

so với các khu vực khác. Ảnh: Reuters.

Tuy vậy, các doanh nghiệp châu Âu cũng phải đối mặt với thách thức. Rào cản thể chế và cơ sở hạ tầng khiến các công nghệ mới như AI khó có thể được triển khai nhanh chóng, theo giới chuyên gia.

Ông Martin Szumski, chuyên gia phân tích cấp cao tại công ty tài chính Mỹ Morningstar, chỉ ra các vấn đề bao gồm năng lực của lưới điện, chính sách hạn chế xây dựng trung tâm dữ liệu mới và yêu cầu tuân thủ đạo luật AI của EU - đạo luật được coi là tiêu chuẩn về bảo vệ dữ liệu nhưng cũng bị chỉ trích là quá cẩn trọng, làm chậm tốc độ đổi mới sáng tạo.

Dù vậy, giới chuyên gia vẫn tin tưởng về triển vọng của châu Âu.

“Khi mọi quốc gia muốn triển khai AI bằng tiếng mẹ đẻ, chúng tôi cho rằng mọi khu vực trên thế giới sẽ đều có những người thắng cuộc nhờ”, ông Brian Colello, đồng nghiệp của ông Szumski tại Morningstar, dự báo với CNBC.

Hà Thủy