Việt Nam: Ngân hàng phải định kỳ cung cấp thông tin tài khoản cho cơ quan thuế

Từ ngày 1/7, các ngân hàng, tổ chức tín dụng và đơn vị cung ứng dịch vụ thanh toán phải định kỳ cung cấp thông tin tài khoản, số dư, dữ liệu giao dịch cùng nhiều thông tin liên quan của người nộp thuế cho cơ quan thuế theo quy định mới tại Nghị định 252, theo báo Tuổi Trẻ.

© Ảnh : Shopee Co., Ltd.

Ngân hàng phải định kỳ cung cấp thông tin tài khoản và giao dịch

Một trong những điểm đáng chú ý của Nghị định 252 quy định chi tiết một số điều của Luật Quản lý thuế, có hiệu lực từ ngày 1/7, là việc mở rộng trách nhiệm cung cấp thông tin của các tổ chức tài chính cho cơ quan quản lý thuế.

Theo quy định, các tổ chức tín dụng, chi nhánh ngân hàng nước ngoài, tổ chức cung ứng dịch vụ thanh toán, tổ chức cung ứng dịch vụ trung gian thanh toán, tổ chức cung ứng dịch vụ thanh toán trực tuyến (nếu có), tổ chức thẻ quốc tế có trách nhiệm cung cấp các thông tin về tài khoản thanh toán của người nộp thuế mở tại ngân hàng cho cơ quan quản lý thuế.

Bên cạnh đó, các đơn vị này còn có trách nhiệm phối hợp với cơ quan thuế khi phát hiện những giao dịch bất thường cần kiểm tra việc chấp hành nghĩa vụ thuế.

Thông tin phải cung cấp gồm tên chủ tài khoản, số hiệu tài khoản gắn với mã số thuế do cơ quan thuế cấp, nơi mở tài khoản, chi nhánh mở tài khoản (nếu có), ngày mở và ngày đóng tài khoản.

Việc cung cấp các thông tin này được thực hiện theo phương thức điện tử định kỳ hằng tháng, chậm nhất là ngày 10 của tháng kế tiếp.

Ngoài thông tin về tài khoản, các tổ chức còn phải cung cấp dữ liệu liên quan đến giao dịch của người nộp thuế, bao gồm số lượng và giá trị giao dịch, nội dung giao dịch, thông tin bên chuyển và bên nhận tiền, các giao dịch trong nước và xuyên biên giới, số dư tài khoản, số dư cuối kỳ cũng như thu nhập phát sinh từ tài khoản.

Đồng thời, các đơn vị còn phải cung cấp thông tin về chủ sở hữu hưởng lợi, người được ủy quyền, đồng chủ tài khoản, người thụ hưởng và các bên liên quan; các giao dịch bất thường, giao dịch đáng ngờ theo quy định của pháp luật về phòng, chống rửa tiền.

Việc cung cấp các dữ liệu này được thực hiện định kỳ theo thỏa thuận hợp tác về kết nối, chia sẻ thông tin hoặc theo yêu cầu của cơ quan quản lý thuế.

So với quy định trước đây, phạm vi cung cấp thông tin đã được mở rộng đáng kể. Trước đó, ngân hàng thương mại chỉ có trách nhiệm cung cấp tên chủ tài khoản và số hiệu tài khoản khi cơ quan thuế đề nghị. Chỉ trong quá trình thanh tra, kiểm tra thuế, cơ quan thuế mới yêu cầu cung cấp thêm thông tin về giao dịch, số dư tài khoản và các số liệu liên quan.

Trong khi đó, theo quy định mới, kể từ ngày 1/7, các tổ chức tín dụng, chi nhánh ngân hàng nước ngoài, trung gian thanh toán, tổ chức cung ứng dịch vụ thanh toán trực tuyến, tổ chức thẻ quốc tế phải có trách nhiệm cung cấp định kỳ hằng tháng với nhiều thông tin chi tiết hơn.

Báo chí cũng phải cung cấp thông tin khi được yêu cầu

Không chỉ các ngân hàng và tổ chức tín dụng, cơ quan thông tin, báo chí cũng có trách nhiệm cung cấp thông tin theo yêu cầu của cơ quan quản lý thuế.

Cụ thể, các cơ quan báo chí phải cung cấp thông tin liên quan đến hoạt động sản xuất, kinh doanh, quảng cáo, khuyến mại, giá bán, thị trường của các tổ chức, cá nhân có liên quan đến nghĩa vụ thuế.

Đồng thời, báo chí cũng phải cung cấp thông tin về dấu hiệu vi phạm pháp luật thuế được phản ánh trên phương tiện thông tin đại chúng, cùng các rủi ro trong quản lý thuế được phát hiện từ hoạt động báo chí hoặc phản ánh của dư luận xã hội.

Đây là quy định hoàn toàn mới so với trước đây.

Theo quy định, thời hạn cung cấp thông tin không quá 5 ngày làm việc kể từ khi nhận được yêu cầu của cơ quan thuế. Với các nội dung phức tạp, thời hạn tối đa là 10 ngày làm việc và đơn vị cung cấp phải có văn bản nêu rõ lý do.

Riêng đối với thông tin về dấu hiệu vi phạm pháp luật thuế, việc cung cấp phải được thực hiện ngay trong ngày phát hiện hoặc chậm nhất vào ngày làm việc tiếp theo.

Theo Cục Thuế, để nâng cao hiệu quả quản lý, ngành thuế đang từng bước triển khai phương thức quản lý dựa trên phân tích dòng tiền. Vì vậy, việc kết nối, chia sẻ thông tin thường xuyên, tự động và theo thời gian thực giữa cơ quan thuế với Ngân hàng Nhà nước, các ngân hàng thương mại, đơn vị trung gian thanh toán, đơn vị vận chuyển... là cần thiết.

Ngành thuế đã nắm thông tin khoảng 250 triệu tài khoản

Đến nay, ngành thuế đã nắm thông tin của khoảng 250 triệu tài khoản ngân hàng, trong đó có khoảng 200 triệu tài khoản cá nhân. Khi phát hiện các dấu hiệu rủi ro lớn, giao dịch bất thường hoặc nghi ngờ trốn thuế, rửa tiền, ngân hàng sẽ phối hợp cung cấp thông tin theo đúng quy định.

Theo Cục Thuế, việc kết hợp dữ liệu hóa đơn với thông tin dòng tiền từ nhiều nguồn sẽ hình thành một "hệ sinh thái" dữ liệu về người nộp thuế. Qua đó, cơ quan quản lý có thể xác định chính xác nghĩa vụ thuế thực tế phát sinh, góp phần chống thất thu ngân sách, nâng cao tính minh bạch của nền kinh tế và tạo môi trường kinh doanh công bằng, lành mạnh.

Cơ quan này cũng cho biết dữ liệu sẽ được phân tích bằng các công cụ công nghệ, trong đó có trí tuệ nhân tạo (AI), nhằm nhận diện các trường hợp có dấu hiệu rủi ro thay vì theo dõi toàn bộ giao dịch của từng cá nhân.