Việt Nam dư 1,5 triệu nam giới vào năm 2034: Gia đình sinh hai con gái được khen thưởng

© Depositphotos.com / osons163

Bộ Y tế đang lấy ý kiến dự thảo Thông tư hướng dẫn chính sách khuyến khích, khen thưởng, hỗ trợ tập thể, cá nhân làm tốt công tác dân số. Một trong những nội dung đáng chú ý là chính sách hỗ trợ gia đình sinh hai con một bề là gái.

Theo Dân trí, ông Lê Thanh Dũng, Cục trưởng Cục Dân số, Bộ Y tế, cho biết tuần tới Ban soạn thảo sẽ họp, thảo luận cụ thể các nội dung trong dự thảo.

Trước đó, tại lễ mít tinh hưởng ứng Ngày Dân số Thế giới năm 2026 ở Hưng Yên, Thứ trưởng Bộ Y tế Đỗ Xuân Tuyên cho biết tỷ lệ giới tính khi sinh tại Việt Nam nhiều năm qua luôn ở mức cao, vượt ngưỡng cân bằng tự nhiên là 104-106 bé trai trên 100 bé gái.

"Việc vượt ngưỡng cân bằng tự nhiên sẽ dẫn tới nguy cơ phá vỡ cấu trúc gia đình. Một bộ phận nam giới trẻ sẽ phải kết hôn muộn hoặc không có khả năng kết hôn", Thứ trưởng Bộ Y tế Đỗ Xuân Tuyên cho biết.

Theo Cục Dân số, các chính sách khuyến khích, khen thưởng và hỗ trợ theo Thông tư số 01/2021/TT-BYT, trong đó có biểu dương, tặng quà cho gia đình sinh con một bề là gái, đã góp phần thay đổi nhận thức, xóa bỏ tư tưởng "trọng nam khinh nữ" và kiểm soát mất cân bằng giới tính khi sinh.

Một số địa phương đã triển khai các hoạt động cụ thể. Hưng Yên tổ chức hội nghị biểu dương, tặng quà cho hơn 100 cặp vợ chồng sinh con một bề là gái, có con chăm ngoan, học giỏi, đạt thành tích cao trong các kỳ thi học sinh giỏi các cấp.

Tại Hải Phòng, 88 thôn, tổ dân phố đã đưa nội dung kiểm soát mất cân bằng giới tính khi sinh vào hương ước, quy ước; đồng thời tổ chức tuyên dương 8 gia đình sinh con gái, nuôi dạy con thành đạt, với mức 5 triệu đồng/gia đình.

Hỗ trợ học phí, sữa học đường, bảo hiểm y tế

Nhằm tiến tới xóa bỏ tư tưởng trọng nam khinh nữ và giảm mất cân bằng giới tính khi sinh, Bộ Y tế đề xuất các địa phương lựa chọn, quyết định một số chính sách khuyến khích, hỗ trợ gia đình sinh hai con một bề là gái, nuôi con khỏe, dạy con ngoan, con học giỏi, thành đạt.

Dự thảo cũng đề cập việc hỗ trợ trẻ em gái trong gia đình thuộc hộ nghèo, hộ cận nghèo; thôn, xã vùng đồng bào dân tộc thiểu số và miền núi; thôn đặc biệt khó khăn vùng bãi ngang, ven biển, hải đảo; xã thuộc vùng biên giới đất liền.

Các hình thức hỗ trợ gồm tôn vinh, biểu dương việc nuôi con khỏe, dạy con ngoan, con học giỏi, thành đạt; miễn, giảm học phí; hỗ trợ mua bảo hiểm y tế học sinh; hỗ trợ sữa học đường; hỗ trợ phụ nữ tham gia phát triển kinh tế và các nội dung phù hợp khác.

Với những xã đạt 100% thôn có nội dung không trọng nam hơn nữ, không lựa chọn giới tính thai nhi, kiểm soát mất cân bằng giới tính khi sinh trong hương ước, quy ước, dự thảo đề xuất UBND cấp tỉnh khen thưởng một lần, kèm hỗ trợ bằng tiền hoặc hiện vật.

Các cơ sở cung cấp dịch vụ, gồm cơ sở y tế và cơ sở sản xuất, cung cấp văn hóa phẩm liên quan đến lựa chọn giới tính khi sinh, nếu tham gia đầy đủ hoạt động ngăn chặn cung cấp dịch vụ liên quan đến mất cân bằng giới tính khi sinh, cũng được đề xuất UBND cấp tỉnh hoặc cấp xã khen thưởng một lần kèm hỗ trợ bằng tiền hoặc hiện vật.

"Việc hỗ trợ trẻ em gái, gia đình sinh con một bề là gái, nhằm hướng tới việc xóa bỏ tư tưởng trọng nam khinh nữ, khuyến khích các gia đình sinh đẻ tự nhiên, không can thiệp lựa chọn giới tính thai nhi, hướng tới giảm tình trạng mất cân bằng giới tính khi sinh", ông Dũng nói.

Việt Nam có thể dư thừa 1,5 triệu nam giới vào năm 2034

Luật Dân số đã được Quốc hội thông qua và có hiệu lực từ ngày 01/7/2026. Luật bãi bỏ quy định "mỗi cặp vợ chồng sinh một hoặc hai con", trao quyền quyết định về thời gian sinh con, số con và khoảng cách giữa các lần sinh cho cá nhân, cặp vợ chồng.

Luật cũng quy định toàn diện về truyền thông, duy trì mức sinh thay thế, giảm thiểu mất cân bằng giới tính khi sinh, kiểm soát chất lượng dân số, thích ứng với già hóa dân số và chăm sóc sức khỏe người cao tuổi.

Theo các chuyên gia, mất cân bằng giới tính nghiêm trọng có thể kéo theo nhiều hệ lụy xã hội, trong đó có tình trạng dư thừa nam giới, thiếu hụt nữ giới, khiến nhiều đàn ông phải sống độc thân.

Số liệu mới nhất của Tổng cục Thống kê cho thấy Việt Nam sẽ "dư thừa" 1,5 triệu đàn ông vào năm 2034 và tăng lên 2,5 triệu vào 25 năm sau đó.