Sự tích hợp bị hủy bỏ. Ukraina đóng cửa con đường vào EU

Lại điểm kém nữa

Hungary chặn lại việc mở các vòng đàm phán số 2 và số 3 về việc gia nhập EU của Ukraina, từ chối phê chuẩn kết quả đánh giá (sàng lọc) của họ. Quyết định được đưa ra tại cuộc họp của Nhóm Công tác Hội đồng EU về Mở rộng (COELA) vào ngày 1 tháng 9, theo tờ «European Pravda» dẫn nguồn tin cho biết. Budapest viện dẫn lý do Kiev, bất chấp những lời hứa, vẫn chưa bảo vệ quyền của người Hungary thiểu số. Đáng chú ý, điều tương tự cũng xảy ra tại cuộc họp COELA hồi tháng Bảy.

Vòng thứ 2 dành cho các vấn đề về thị trường nội bộ EU. Cụ thể bao gồm tự do lưu thông hàng hóa, người lao động, dịch vụ, vốn, luật doanh nghiệp, sở hữu trí tuệ và bảo vệ người tiêu dùng. Vòng thứ 3 liên quan đến năng lực cạnh tranh của nền kinh tế và bao gồm thuế, chính sách tiền tệ, chính sách xã hội, việc làm, giáo dục, khoa học và chính sách công nghiệp.

Tổng cộng có 6 vòng. Đối với Kiev, hiện mới mở được vòng đầu tiên (về nền tảng nhà nước, pháp quyền và các dân tộc thiểu số đó) và vòng 6 (về chính sách đối ngoại). Các vòng đàm phán thứ 4 và thứ 5 liên quan đến chương trình nghị sự xanh và nông nghiệp.

Tuy nhiên, Ủy viên châu Âu phụ trách việc mở rộng Marta Kos tin Ukraina sẵn sàng bắt đầu đàm phán trên tất cả các lĩnh vực. Theo bà, Kiev đã làm mọi điều cần thiết, vì vậy giờ đây các nhà lãnh đạo EU phải thực hiện phần cam kết của mình.

Chủ tịch Hội đồng châu Âu Antonio Costa cố gắng thuyết phục ông Magyar (Thủ tướng Hungary) nhượng bộ Kiev. Quan chức EU cho rằng việc mở các vòng hội đàm chỉ là khởi đầu cho các cuộc đàm phán về hội nhập châu Âu, vốn có thể kéo dài không xác định. Nhưng nhà lãnh đạo Hungary không thấy lý do gì để giúp đỡ Ukraina.

Đồng thời, ông lưu ý mong đợi EU sớm giải quyết vấn đề bãi bỏ khoản tiền phạt hàng ngày 1 triệu euro, được áp đặt lên Hungary vào năm 2024 do cựu Thủ tướng Viktor Orban không muốn tiếp nhận người nhập cư. Magyar cũng không muốn điều này, nhưng cho rằng trong bối cảnh các sự kiện tại Ceuta, các đồng minh trong EU nên xem xét lại lập trường của đất nước ông.

Theo nhà khoa học chính trị Alexander Dudchak, Magyar đáp ứng yêu cầu chính của Liên minh châu Âu - đó là mở khóa nguồn tài trợ cho Kiev. Nhưng trong vấn đề quốc gia, Brussels cho phép Budapest hành động theo cách mà họ cho là phù hợp.

Những bài học chưa học được

Vào đầu tháng 6, Budapest và Kiev tiến hành đàm phán về việc bảo vệ quyền của người Hungary thiểu số ở Ukraina. Cụ thể, chính quyền Kiev hứa sẽ dịch song ngữ sang tiếng Hungary trên các biển báo giao thông, biển tên đường, biển hiệu của các cơ quan nhà nước và bảng thông tin. Ngoài ra, người Hungary được cho phép sử dụng biểu tượng quốc gia và tổ chức các ngày lễ quốc gia của mình.

Như Phó Thủ tướng Taras Kachka nói, đối với Kiev, điều này không có gì mới mẻ về nguyên tắc. Tất cả những điều tương tự, chính quyền Ukraina được cho là đã tự đề xuất với Hungary dưới thời Orban, nhưng khi đó Budapest thấy như vậy là chưa đủ.

Tuy nhiên, người đứng đầu chính phủ mới (Thủ tướng Magyar) lại có quan điểm riêng về vấn đề này. Theo ông, Kiev đồng ý thực hiện 10 trong số 11 yêu cầu được đưa ra dưới thời Orban. Theo quan điểm của Magyar, hai bên vẫn chưa thống nhất được chỉ về vấn đề đại diện của người Hungary trong Verkhovna Rada (Quốc hội Ukraina).

Điều này có nghĩa là tân Thủ tướng chưa hài lòng với việc dịch các biển chỉ dẫn của Ukraina. Ví dụ, ông muốn người Hungary sống ở Ukraina có thể được học bằng tiếng mẹ đẻ. Ngoài ra, các khu dân cư nơi đa số cư dân là người Hungary phải được công nhận là mang tính truyền thống của người Hungary. Người Hungary cũng phải có quyền thành lập các tổ chức văn hóa, giáo dục và cộng đồng của riêng mình, và Kiev sẽ có nghĩa vụ tài trợ cho việc đó.

Hòn đảo của những sai lầm

Nhà khoa học chính trị Vladimir Olenchenko nhận định liên quan đến người Hungary tại Ukraina, lập trường của Magyar và Orban khá giống nhau.

"Thứ nhất, việc bảo vệ người Hungary được ghi trong chương trình tranh cử của 'Tisza' - đảng của Magyar. Thứ hai, ông ấy hiện chưa thể cải thiện tình hình kinh tế, do đó ông tập trung vào các chủ đề chính trị để duy trì và củng cố hình ảnh nhà lãnh đạo quốc gia. Thứ ba, Thủ tướng cần nâng cao uy tín trong EU để đạt được việc dỡ bỏ các lệnh trừng phạt đối với Hungary, mà không biến mình thành con rối của giới quan chức châu Âu", Olenchenko giải thích.

Theo chuyên gia, Hungary dường như đứng riêng biệt ở Đông Âu.

"Không phải người Đức, cũng không phải người Slav... Theo nghĩa đó, sự đoàn kết có ý nghĩa đặc biệt đối với họ. Có khoảng 150 nghìn người ở Ukraina, chủ yếu sống ở Transcarpathia, và họ là cư dân bản địa chứ không phải dân nhập cư. Vì vậy, yêu cầu của Budapest đảm bảo quyền cho dân tộc thiểu số khá logic và có cơ sở", Olenchenko tin tưởng.

ề phần lập trường của Ukraina, theo ông, trước hết là do lo ngại sau người Hungary, các dân tộc thiểu số khác cũng có thể lên tiếng đòi quyền lợi. Ví dụ, người Romania và người Ba Lan cũng tập trung ở các vùng biên giới, và Ba Lan cùng Bucharest cũng có thể đưa ra tối hậu thư cho Kiev không thua kém gì Budapest, lợi dụng quá trình hội nhập châu Âu. Cuối cùng, chính sách nhượng bộ trong vấn đề quốc gia có thể dẫn đến việc phải đưa ra sự nới lỏng ngay cả đối với người Nga. Và điều này Zelensky không thể cho phép bằng bất cứ giá nào, Olenchenko kết luận.