FSB giải mật tài liệu về vụ tự sát của Hitler

© AP Photo

Hitler tự sát ngày 30/4/1945. Berlin thất thủ trước các đòn tấn công của Hồng quân ngày 2/5/1945 và cùng ngày, Tư lệnh phòng thủ thủ đô Đức, tướng pháo binh Helmuth Weidling, đã đầu hàng. Ngày 6/5/1945, khai báo tại cơ quan tình báo thuộc Sở chỉ huy Phương diện quân Belorussia số 1, ông ta kể lại lần cuối cùng gặp Hitler và những giờ phút hấp hối của Berlin bị vây hãm - thông báo của FSB cho biết.

Trước đó, Weidling chỉ gặp Hitler một lần vào tháng 4/1944, khi được trao phần thưởng quân sự cấp cao của Đệ tam Đế chế “Lá sồi” gắn trên “Huân chương Chữ thập Hiệp sĩ”. Ông Weidling đặc biệt chú ý đến việc Hitler đã thay đổi ra sao kể từ lần gặp đó.

“Đó là một xác sống. Khom lưng, hắn ngồi trên ghế bên bàn bản đồ. Hai tay run không ngừng. Bằng giọng nói nhỏ gần như không thể nghe thấy, hắn giải thích cho tôi kế hoạch tác chiến nhằm giải vây Berlin”, - tướng Weidling viết trong bản khai viết tay của mình.

Ngày hôm sau, 24/4/1945, Hitler bổ nhiệm tướng Weidling làm chỉ huy phòng thủ Berlin. Theo lời tướng Weidling, ông ta hiểu rằng việc phòng thủ Berlin về mặt quân sự từ trước đã tiên liệu trước là không thể tránh khỏi thất bại.

“Việc phòng thủ Berlin ngày càng trở nên vô vọng. Vòng vây của quân Nga, bất chấp sự kháng cự của nhiều người lính vô danh, ngày càng siết chặt hơn. Các đạo quân lẽ ra phải giải cứu Berlin thì chính họ đang chiến đấu phòng thủ khốc liệt hoặc bị bao vây như Tập đoàn quân số 9 chẳng hạn. Hỏa lực của chúng tôi dần suy yếu vì thiếu đạn dược. Tiếp tế đường không bị chấm dứt vì các sân bay không còn nằm trong tay chúng tôi”,- ông Weidling viết.

Theo Weidling, những người chịu thiếu thốn nghiêm trọng nhất là dân thường và thương binh.

“Không có điện, không có nước, hàng nghìn thương binh không được chăm sóc bằng bất cứ thứ gì… Trong suốt cuộc chiến này, tôi chưa từng thấy ở bất kỳ mặt trận nào những cảnh khốn cùng như vậy”, - tướng Weidling cho biết.

Trong lời khai của Weidling có đề cập thời điểm và hoàn cảnh ông ta biết tin Hitler tự sát ngày 30/4/1945. Theo Weidling, lúc 17h00 theo giờ Berlin, ông ta nhận lệnh tới Phủ Thủ tướng Đế chế. Tại đây, tướng Weidling được mời vào phòng của Quốc trưởng, nơi có mặt các cộng sự thân cận của Hitler gồm Thủ tướng Đế chế, Bộ trưởng Tuyên truyền Joseph Goebbels, Reichsleiter Martin Bormann và Tổng Tham mưu trưởng Lục quân Đức Hans Krebs. Chính Krebs đã nói với tướng Weidling rằng “hôm nay vào nửa sau của buổi chiều (khoảng 15h00), Quốc trưởng đã tự sát”, đồng thời cho biết thi thể Hitler đã bị thiêu trong khu vườn của Phủ Thủ tướng Đế chế tại một hố bom. Cho đến khi có chỉ thị tiếp theo - tướng Weidling buộc phải giữ im lặng về cái chết của Hitler.

“Người duy nhất được thông báo về vụ tự sát của Quốc trưởng và về chính phủ được xác lập trong di chúc của ông ta (Đế chế Tổng thống - Đô đốc Dönitz, Thủ tướng Đế chế - Tiến sĩ Goebbels, v.v.) chính là Thống chế Stalin”, - tướng Weidling nhấn mạnh.

Chi tiết việc chuyển thông tin này về Moskva đã được mô tả trong các tài liệu lịch sử. Nhà lãnh đạo Stalin biết về vụ tự sát của Hitler sau khi Tổng Tham mưu trưởng Lục quân Đức Hans Krebs được đưa tới Sở chỉ huy Tập đoàn quân Cận vệ số 8 của Liên Xô lúc 3h50 ngày 1/5/1945. Đặc phái viên đình chiến này tuyên bố rằng ông ta được ủy quyền thiết lập liên lạc với Bộ Tổng Tư lệnh Hồng quân để đàm phán đình chiến, đồng thời thông báo với phía Liên Xô rằng Hitler đã tự kết liễu đời mình. Lúc 4h00, Tư lệnh Tập đoàn quân số 8, Thượng tướng Vasily Chuikov, điện báo cho Tư lệnh Phương diện quân Belorussia số 1, Nguyên soái Georgy Zhukov, rằng Krebs đã thông báo về việc Hitler tự sát. Ngay sau đó, Nguyên soái Zhukov lập tức gọi điện cho ông Stalin ở Moskva.

Việc Hitler đã chết chỉ được phần còn lại của thế giới biết tới qua thông báo phát trên đài phát thanh Đức tối 1/5/1945, song sự thật về vụ tự sát đã bị che giấu.

Cuối tháng 2/1952, Tòa án Quân sự thuộc các lực lượng của Bộ Nội vụ Quân khu Moskva đã tuyên án Weidling 25 năm tù với cáo buộc phạm tội ác chiến tranh.