Bộ Nội vụ đề xuất cấm đưa lao động Việt Nam ra nước ngoài làm massage

© Ảnh : Bùi Doãn Tấn - TTXVN

Sáng 5/8, thừa ủy quyền Thủ tướng, Bộ trưởng Nội vụ Nguyễn Tiến Hải trình Quốc hội dự án Luật sửa đổi, bổ sung một số điều của Luật Người lao động Việt Nam đi làm việc ở nước ngoài theo hợp đồng.

Dự thảo tập trung vào ba nhóm nội dung lớn, gồm cắt giảm, đơn giản hóa thủ tục hành chính; xử lý những vướng mắc cấp thiết phát sinh từ thực tiễn; đẩy mạnh phân quyền cho chính quyền địa phương và hoàn thiện các quy định liên quan đến tổ chức bộ máy.

Điểm đáng chú ý là đề xuất sửa quy định về ngành nghề bị cấm đưa lao động đi làm việc ở nước ngoài. Luật hiện hành chỉ cấm công việc massage tại nhà hàng, khách sạn hoặc trung tâm giải trí. Dự thảo mới đề xuất cấm công việc massage nói chung.

Theo cơ quan soạn thảo, quy định này nhằm hạn chế nguy cơ lao động, đặc biệt là lao động nữ, bị mua bán, bóc lột và cưỡng bức lao động.

Dự thảo cũng bổ sung trách nhiệm công khai thông tin của doanh nghiệp. Theo đó, doanh nghiệp phải đăng tải đầy đủ, chính xác trên trang thông tin điện tử các nội dung về số lượng tuyển dụng, tiêu chuẩn tuyển chọn, điều kiện làm việc, quyền lợi và nghĩa vụ của người lao động theo hợp đồng cung ứng lao động.

Doanh nghiệp có trách nhiệm quản lý, bảo vệ quyền và lợi ích hợp pháp của người lao động do mình đưa đi làm việc ở nước ngoài. Khi xảy ra vụ việc ảnh hưởng đến tính mạng, sức khỏe, quyền và lợi ích hợp pháp của người lao động hoặc phát sinh tình huống khẩn cấp, doanh nghiệp phải báo cáo ngay cho cơ quan nhà nước có thẩm quyền và cơ quan đại diện Việt Nam ở nước ngoài.

Trong trường hợp người lao động bị lạm dụng, bạo lực hoặc phân biệt đối xử khi làm việc ở nước ngoài, doanh nghiệp phải hỗ trợ họ tiếp cận dịch vụ trợ giúp pháp lý nếu có nhu cầu.

Không thu phí đào tạo trước khi lao động được tuyển chọn

Theo dự thảo, doanh nghiệp dịch vụ được chủ động chuẩn bị nguồn lao động trước khi đăng ký hợp đồng cung ứng lao động theo nhu cầu của thị trường tiếp nhận. Doanh nghiệp có thể trực tiếp hoặc phối hợp với cơ sở giáo dục nghề nghiệp, tổ chức dịch vụ việc làm để đào tạo kỹ năng nghề và ngoại ngữ cho người lao động.

Tuy nhiên, để tránh tình trạng người lao động phải nộp nhiều khoản chi phí khi chưa chắc được tuyển, dự thảo quy định doanh nghiệp chỉ được thu tiền đào tạo, bồi dưỡng kỹ năng nghề và ngoại ngữ sau khi người lao động đã được phía nước ngoài tuyển chọn.

Theo cơ quan soạn thảo, quy định này nhằm khắc phục tình trạng nhiều lao động phải đóng tiền đào tạo từ sớm dù chưa chắc có cơ hội xuất cảnh. Chính sách mới được kỳ vọng giảm rủi ro tài chính và bảo đảm tốt hơn quyền lợi của người lao động trong quá trình chuẩn bị tham gia thị trường lao động ngoài nước.

Chặn môi giới trái phép, tuyển dụng gian dối

Dự thảo quy định doanh nghiệp đã được cấp giấy phép hoạt động dịch vụ đưa người lao động Việt Nam đi làm việc ở nước ngoài theo hợp đồng phải tự thực hiện hoặc phối hợp với phía tiếp nhận lao động để tổ chức tuyển chọn, đánh giá, lựa chọn người lao động. Doanh nghiệp không được thông qua bên thứ ba hoặc ủy quyền cho tổ chức, cá nhân khác thực hiện hoạt động này.

Dự luật cũng sửa đổi, bổ sung các hành vi bị nghiêm cấm theo hướng cụ thể hơn. Ngoài các hành vi lôi kéo, dụ dỗ, dự thảo bổ sung quy định cấm hứa hẹn, cung cấp thông tin sai sự thật, thông tin sai lệch, quảng cáo, tư vấn gian dối hoặc sử dụng thủ đoạn khác nhằm lừa dối người lao động.

Việc lợi dụng hoạt động đưa người lao động đi làm việc ở nước ngoài để tổ chức xuất cảnh trái phép, mua bán người, bóc lột, cưỡng bức lao động hoặc thực hiện hành vi trái pháp luật khác cũng bị nghiêm cấm.

Doanh nghiệp không được tổ chức tuyển chọn hoặc đưa người lao động đến làm việc tại các khu vực có chiến sự, khu vực đã được cơ quan có thẩm quyền của Việt Nam khuyến cáo không đến hoặc hạn chế đến.

Thẩm tra dự luật, Ủy ban Văn hóa và Xã hội tán thành việc sửa đổi, bổ sung các quy định về chuẩn bị nguồn lao động. Theo cơ quan thẩm tra, việc quy định doanh nghiệp và người lao động phải ký kết bằng văn bản sẽ góp phần hoàn thiện cơ sở pháp lý điều chỉnh quan hệ giữa các bên, đồng thời bảo đảm quyền và lợi ích hợp pháp của doanh nghiệp trong trường hợp phát sinh rủi ro khi người lao động tự ý chấm dứt việc tham gia chương trình.

Ủy ban Văn hóa và Xã hội đề nghị giao Chính phủ quy định chi tiết trách nhiệm quản lý nhà nước và cơ chế phối hợp giữa các cơ quan để bảo đảm tính linh hoạt trong tổ chức thực hiện.

Quốc hội sẽ xem xét, thông qua dự án luật này ngay trong kỳ họp không thường lệ.