Nga bất ngờ cảm ơn Ukraine sau trừng phạt
Bất chấp các lệnh trừng phạt không quá cảnh không phận, Ukraine vẫn cho máy bay Nga tránh bão.

Ngày 9/8, Phát ngôn viên Bộ Ngoại giao Nga Maria Zakharova cảm ơn Ukraine vì đã cho phép máy bay hãng hàng không “Globus” của Nga bay qua không phận của Ukraine để tránh bão.

Máy bay Globus của Nga. Ảnh: 112 Ukraine.

"Đây thật là một tin tuyệt vời! Xin cảm ơn!" - bà Zakharova viết trên trang Facebook cá nhân.

Vụ việc bắt đầu ngày 7/8 khi  công ty dịch vụ không lưu Ukraerorukh thuộc sở hữu của nhà nước Ukraine thông báo một máy bay của hãng hàng không “Globus” Nga bay từ Bari đến Moscow đã được phép bay vào không phận của Ukraine để tránh bão.

Chuyến bay trong không phận của Ukraine kéo dài 26 phút.

Công ty dịch vụ không lưu Ukraerorukh nhấn mạnh nhân viên điều hành đã hành động theo luật pháp, quy định quốc gia và tiêu chuẩn của tổ chức Hàng không dân dụng quốc tế (ICAO).

Dù đây là hành động thực hiện theo đúng các quy định, nó cũng cho thấy có sự tiến triển theo cách tốt đẹp hơn trong mối quan hệ Nga- Ukraine.

Ukraine đã đóng cửa không phận từ ngày 25/10/2015 với việc vận chuyển hành khách và hàng hóa của Nga, bao gồm cả quá cảnh.

Lý do được đưa ra cho lệnh trừng phạt là bởi máy bay của các hãng hàng không Aeroflot, Trasaero (khi đó chưa phá sản), các hãng hàng không Sebiria S7 và Yakutia l đã bay đến bán đảo Crimea. Vùng lãnh thổ này đã bỏ phiếu trưng cầu dân ý để sáp nhập vào Nga năm 2014. Tuy nhiên, Ukraine vẫn khẳng định Crimea là lãnh thổ của mình và công bố các lệnh trừng phạt nhằm vào các nhà khai thác dịch vụ bay.

Phía Nga cũng đưa ra các biện pháp đáp trả tương ứng đối với các hãng hàng không Ukraine. Theo cơ quan vận tải hàng không Liên bang, lệnh cấm sẽ vẫn có hiệu lực cho đến khi Kiev hủy bỏ quyết định của mình.

Nhưng vụ việc gần nhất đã mang tới một tín hiệu tích cực, dù chỉ là nhỏ nhoi.

Giả sử trong tình huống này, Ukraine từ chối cho phép máy bay Nga tránh bão, tình huống đó có thể dẫn tới những kết cục bi thảm mà sẽ làm trầm trọng thêm mối quan hệ của hai nước.

Các tín hiệu vui trong quan hệ Nga- Ukraine cũng xuất hiện trước đó. 

Tổng thống Nga Vladimir Putin ngày 24/6 đã ký văn bản thay đổi các quy định của Nghị định về các biện pháp trừng phạt đáp trả vào ngày 6/8/2014 và ngày 22/10/2018, trong đó có việc dỡ bỏ lệnh cấm vận chuyển hàng hóa Ukraine qua Nga. Hàng hóa nằm trong danh sách bị xử phạt của Ukraine sẽ được đi qua nước Nga sang quốc gia khác với điều kiện chúng phải đảm bảo truy xuất nguồn gốc bằng cách sử dụng hệ thống kiểm soát dựa trên công nghệ GLONASS.

Sau cuộc điện đàm giữa Tổng thống Nga Vladimir Putin và Tổng thống Ukraine Volodymyr Zelensky mới hôm 7/8 vừa qua.

Văn phòng báo chí của Tổng thống Ukraine cho biết, ông Zelensky và Tổng thống Nga Putin qua điện thoại đã đồng ý về một cuộc họp giữa các nhà lãnh đạo các nước theo định dạng Normandy.

“Hai bên đã nhất trí về một cuộc họp có thể diễn ra giữa lãnh đạo các quốc gia theo định dạng Normandy. Các nhóm làm việc đang xây dựng các tài liệu để ký ở cấp cao nhất” - Văn phòng báo chí của Tổng thống Ukraine cho biết.

Tại cuộc họp báo sau đó, ông Zelensky cho biết ông đã thảo luận với ông Putin về cái chết của 4 binh sĩ Ukraine ở Donbass.

"Tôi khẩn trương gọi cho ông ấy và nói rằng điều này không đưa chúng ta đến gần hơn với hòa bình. Tôi rất mong ông hãy tác động đến phe đó để họ ngừng hành động, giết chết người của chúng tôi" - nhà lãnh đạo Ukraine nói.

Trong thông báo của Điện Kremlin sau đó, nhà lãnh đạo Nga lưu ý rằng để giảm leo thang căng thẳng, trước hết cần loại trừ việc bắn phá các khu dân cư bởi quân đội Ukraine "dẫn đến thương vong dân sự".

Thông báo của Điện Kremlin nêu rõ: "Tầm quan trọng của việc thực thi nhất quán các thỏa thuận Minsk, bao gồm các khía cạnh pháp lý của việc cấp cho các nước cộng hòa tự xưng Donetsk và Lugansk một quy chế đặc biệt, cũng đã được xác nhận. Trong bối cảnh này, cần phải có một cuộc đối thoại mang tính xây dựng giữa các bên, bao gồm trong khuôn khổ của Nhóm tiếp xúc Minsk".

Cả Tổng thống Putin và Zelensky cũng đồng ý tăng cường xúc tiến đàm phán để trao đổi những người đang bị giam giữ của 2 bên.

Huy Vũ